Κάποια στιγμή πρέπει να συζητήσουμε εάν πραγματικά θέλουμε έναν θεσμό όπως η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, άρα και την αυτοτέλειά του
Εάν κανείς διαβάσει δημοσιεύματα αρκετών φιλοκυβερνητικών μέσων, θα πιστέψει ότι η κ. Κοβέσι είναι κάποια εμμονική που υποκινούμενη, άγνωστο από ποιους, προσπαθεί να παρέμβει στην εσωτερική ελληνική πολιτική ζωή, να την ποινικοποιήσει και να κάνει τη ζωή της κυβέρνησης δύσκολη σε προεκλογική περίοδο.
Όμως, για την ίδια την Ευρωπαϊκή Ένωση, η κ. Κοβέσι ηγείται ενός πολύ σημαντικού ευρωπαϊκού θεσμού και η δράση της συμβάλλει στο να βαθύνει η διαδικασία της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, την ώρα που σε πιο άμεσο επίπεδο βοηθάει, ώστε να περιοριστεί η διασπάθιση ευρωπαϊκών πόρων και άλλες εκδοχές διαφθοράς στο ευρωπαϊκό επίπεδο.
Και ο λόγος που εκτιμήθηκε ότι έχει σημασία να υπάρχει ένας ευρωπαϊκός εισαγγελικός θεσμός, αυτόνομος από τις εθνικές δικαστικές αρχές, ήταν ακριβώς ότι συχνά σε εθνικό επίπεδο μεθοδεύεται η συγκάλυψη τέτοιων υποθέσεων. Αντιθέτως, ένας ευρωπαϊκός θεσμός που δεν θα λογοδοτούσε σε εθνικά όργανα αλλά σε ευρωπαϊκούς θεσμούς δεν θα είχε κανένα λόγο να συγκαλύπτει υποθέσεις, γιατί θα ήταν έξω από τα εθνικά πολιτικά δίκτυα και έξω από τους εθνικούς μηχανισμούς χειραγώγησης ή εκβιασμού της δικαιοσύνης.
Επειδή, όμως, η απονομή της δικαιοσύνης είναι σε εθνική υπόθεση, δηλαδή αφορά τα εθνικά δικαστήρια, έπρεπε να έχουν γραφεία σε κάθε χώρα στελεχωμένα από εισαγγελικούς λειτουργούς κάθε χώρας.
Στην Ελλάδα η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία αποδείχτηκε ιδιαίτερα ικανή να εντοπίζει σκάνδαλα και να ξεκινά την ποινική διερεύνησή τους, σκάνδαλα όπως του ΟΠΕΚΕΠΕ. Για να το κάνει αυτό στηρίχτηκε στη δουλειά των Ελλήνων εισαγγελέων που εργάζονται για την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία.
Αυτό μπορεί να εξηγήσει γιατί αυτοί ειδικά βρέθηκαν στο στόχαστρο της κυβέρνησης και των φιλοκυβερνητικών μέσων ενημέρωσης. Εξηγεί γιατί η κυβέρνηση προφανώς θα προτιμούσε να επιλεγούν κάποιοι άλλοι, αλλά και το γιατί η ίδια η Κοβέσι ήθελε να ανανεώσει τη θητεία τους ακριβώς επειδή έκαναν τη δουλειά τους σωστά.
Με αυτό τον τρόπο η κυβέρνηση, αντί να αγκαλιάσει και να σεβαστεί τον νέο θεσμό, τον έβαλε στο στόχαστρο και έκανε το ζήτημα της ανανέωσης της θητείας των ήδη υπηρετούντων κεντρικό. Αρκεί να αναλογιστούμε τις ιδιαίτερα επιθετικές και απαξιωτικές για την κ. Κοβέσι δηλώσεις που έκαναν ακόμη και υπουργοί της κυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας.
Όμως, η απόφαση για την ανανέωση της θητείας των Ελλήνων εισαγγελικών λειτουργών που εργάζονται στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, αφορά το Ανώτατο Δικαστικό Συμβούλιο του Αρείου Πάγου. Η κ. Κοβέσι υποστήριξε ότι ακριβώς επειδή είναι αυτοτελής ευρωπαϊκός θεσμός έχει την αρμοδιότητα της απόφασης και τα εθνικά όργανα απλώς την επικυρώνουν. Το Ανώτατο Δικαστικό Συμβούλιο είχε άλλη γνώμη, θεωρώντας ότι το θέμα εμπίπτει στην αρμοδιότητά του, και αποφάσισε να μην ανανεωθούν πλήρως, δηλαδή για πέντε χρόνια, αλλά μόνο για δύο. Η κ. Κοβέσι αντέδρασε, προσέφυγε στον Άρειο Πάγο, η προσφυγή της απορρίφθηκε και όλα δείχνουν ότι πάμε στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο.
Αυτό μπορεί να φαντάζει ως ένα νομικό και διαδικαστικό ζήτημα, όμως δεν είναι. Γιατί ανεξαρτήτως του ποια θα είναι η τελική απόφαση, το ζήτημα ξεκίνησε γιατί η κυβέρνηση εξαρχής αντιμετώπισε με εχθρότητα έναν θεσμό ακριβώς επειδή αποκάλυψε τα σκάνδαλά της.
Αντί δηλαδή να υποστηρίξει τον θεσμό αυτό η κυβέρνηση στην πράξη τον πολέμησε. Και αυτό ήταν που δημιούργησε ένα κλίμα που δεν άφησε ανεπηρέαστο και τον χώρο της δικαιοσύνης.
Γιατί εάν η κυβέρνηση είχε εξαρχής πει ότι αποδέχεται τη δράση της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, ότι αναγνωρίζει τη σημασία του έργου της και ότι υπόσχεται ότι θα τη βοηθήσει με κάθε τρόπο, ότι της παρέχει κάθε υποδομή που θα χρειαστεί, προφανώς και τα πράγματα θα ήταν πολύ διαφορετικά. Και ίσως να μην είχαμε φτάσει στην αντιπαράθεση ανάμεσα στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία και τον Άρειο Πάγο.
Και αυτό μας φέρνει στο πραγματικό ερώτημα: θέλουμε όντως «να γίνουμε Ευρώπη»; Θέλουμε όντως ευρωπαϊκούς θεσμούς που να λειτουργούν; Θέλουμε όντως να αντιμετωπίσουμε τα προβλήματα «ενδημικής διαφθοράς»; Ή όλα αυτά ξεχνιούνται όταν στο στόχαστρο είναι το δικό μας κόμμα, τα δικά μας στελέχη, η δική μας διαφθορά.
