Η Ανάσταση στην Κάλυμνο είναι ένα εντυπωσιακό έθιμο. Οι κάτοικοι και οι επισκέπτες συγκεντρώνονται στο λιμάνι για να γιορτάσουν την Πρώτη Ανάσταση του Κυρίου, με ρίψεις δυναμιτών και βεγγαλικών από τις εκκλησίες της Ανάστασης και του Αγίου Σάββα. Η εκδήλωση ξεκινάει στις 7:00 το απόγευμα και διαρκεί έως αργάτο βράδυ, με εντυπωσιακά πυροτεχνήματα να κλείνουν το πανηγύρι.
Στην Κάλυμνο, το Πάσχα ζωντανεύει με ένταση και εντυπωσιακά έθιμα που συνδέονται άμεσα με την καθημερινή ζωή του νησιού και την ιστορία των σφουγγαράδων. Τα έθιμα στο νησί, κορυφώνονται από τη Μεγάλη Πέμπτη, όπου, το συγκινητικό μοιρολόι της Παναγίας που ψάλλουν γυναίκες σε όλες τις εκκλησίες κάτω από τον Εσταυρωμένο, μέχρι τα ξημερώματα, οπότε ξεκινά το στόλισμα των Επιταφίων, συγκεντρώνει πιστούς και επισκέπτες σε μια ατμόσφαιρα βαθιάς κατάνυξης. Τη Μεγάλη Παρασκευή, η περιφορά 30 Επιταφίων στην παραλιακή ζώνη της πρωτεύουσας του νησιού, της Πόθιας, είναι ένα εντυπωσιακό θέαμα. Ολόκληρο το λιμάνι και τα στενά γεμίζουν με ντόπιους, επισκέπτες, λουλούδια και φως κεριών, ενώ γίνεται και ένας άτυπος διαγωνισμός για το ποιος Επιτάφιος θα «κλέψει την παράσταση». Την πρωτιά, κάθε χρόνο, την καθορίζει ο εκάστοτε Μητροπολίτης του νησιού.
Το μεσημέρι του Μεγάλου Σαββάτου, το κάψιμο του Ιούδα και η ρίψη πυροτεχνημάτων στην παραλιακή, δίπλα στη θάλασσα, σηματοδοτούν την πρώτη Ανάσταση. Οι πλαγιές γύρω από το λιμάνι, φωτίζονται από «δυναμίτες» με εκκωφαντικό θόρυβο, δημιουργώντας ένα φαντασμαγορικό, σχεδόν πολεμικό σκηνικό. Το απόγευμα, σε όλη την Κάλυμνο, παντού στην ατμόσφαιρα, διαχέεται η χαρακτηριστική μυρωδιά των ξυλόφουρνων, όπου σιγοψήνεται το παραδοσιακό, πασχαλινό «μουούρι» αρνί ή κατσίκι γεμιστό με ρύζι, συκωτάκια και μπαχαρικά, που ψήνεται όλη τη νύχτα σε σφραγισμένο φούρνο.
Το Μεγάλο Σάββατο το βράδυ, η ατμόσφαιρα κορυφώνεται. Οι κάτοικοι, κυρίως νέοι, ανεβαίνουν στις πλαγιές των βουνών γύρω από το λιμάνι και, μόλις ακούγεται το «Χριστός Ανέστη», ξεκινά η ρίψη δυναμιτών και πυροτεχνημάτων. Ο ουρανός φωτίζεται σε μια εντυπωσιακή πανδαισία χρωμάτων, και η πόλη μοιάζει να σείεται κυριολεκτικά. Την Κυριακή το πρωί ολοκληρώνεται το ψήσιμο στα παραδοσιακά «μουούρια» —αρνί ή κατσίκι γεμιστό με ρύζι και μπαχαρικά— σε πήλινους φούρνους που έχουν σφραγιστεί με λάσπη. Το γλέντι ξεκινά στο λιμάνι με παραδοσιακούς χορούς των σφουγγαράδων και συνεχίζεται μέχρι το απόγευμα με τη δεύτερη «μάχη» των δυναμιτών. Το γλέντι στο λιμάνι της Πόθιας, οι χοροί των σφουγγαράδων και η δεύτερη «μάχη» με δυναμίτες το απόγευμα, δημιουργούν ένα θέαμα μοναδικό στην Ελλάδα. Η ένταση, η φασαρία και η ζωντάνια κάνουν το Πάσχα της Καλύμνου μοναδικό στην Ελλάδα, αναδεικνύοντας με τρόπο θορυβώδη το νόημα της Ανάστασης, καθώς ο θόρυβος, είναι η επικράτηση της ζωής επί του θανάτου.
Δευτέρα του Πάσχα: παλαιότερα, ο Αγιασμός των σφουγγαράδικων καϊκιών σηματοδοτούσε το μακρινό ταξίδι τους στο Λιβυκό Πέλαγος. Το Πάσχα της Καλύμνου είναι ζωντανό, δυναμικό και «εκρηκτικό», γεμάτο χρώμα, ήχο και γεύσεις που μένουν αξέχαστες…
Φωτογραφίες: Νικόλαος Σμαλιός
Πηγή: ertnews.gr
