Οσο κυλάει το προεκλογικό έτος, αν πράγματι οι εθνικές κάλπες στηθούν κατά τον Κυριάκο Μητσοτάκη το 2027, τα «κομπιουτεράκια» δουλεύουν και για μετεκλογικούς υπολογισμούς. Αυτοί (θα) μένουν ωστόσο πίσω από τις κλειστές πόρτες των κομματικών επιτελείων. Διότι κανείς δεν θέλει να μπαίνει πρόωρα σε αμήχανες συζητήσεις για το πιθανό μετεκλογικό τοπίο, ούτε να φαίνεται ότι αναγκάζεται σε αναθεώρηση στρατηγικής ανάλογα με τα νέα δεδομένα.
Στο μεταβαλλόμενο πολιτικό σύστημα, το οποίο βρίσκεται σε αναμονή τουλάχιστον δύο κυοφορούμενων κομμάτων από τον Αλέξη Τσίπρα και τη Μαρία Καρυστιανού, τα κοινοβουλευτικά κόμματα επιμένουν δημοσίως στους δικούς τους εκλογικούς στόχους.
Για τον Κυριάκο Μητσοτάκη, η ανάδειξη μονοκομματικής κυβέρνησης ΝΔ – η τρίτη θητεία του. Για τον Νίκο Ανδρουλάκη, η νίκη του ΠΑΣΟΚ ακόμα και με διαφορά μίας ψήφου. Από τη στιγμή που, δημοσκοπικά, ούτε ο Πρωθυπουργός βρίσκεται σε τροχιά διεκδίκησης της γαλάζιας αυτοδυναμίας, ούτε ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης κινείται σε κατεύθυνση πασοκικής πρωτιάς, στοχεύουν ακριβώς στο ίδιο.
Να πετύχουν διεύρυνση της εκλογικής επιρροής τους έξω από τα παραδοσιακά κομματικά τείχη. Και δεν θέλουν να υποσκάψουν αυτόν τον μείζονα στόχο, ανοίγοντας από τώρα τα μετεκλογικά χαρτιά τους. Αντίθετα, αποπειρώνται να παρασύρουν σε κουβέντες περί συμμαχιών τους πολιτικούς αντιπάλους τους – «να μας πείτε με ποιον θα πάτε». Απαντήσεις δίνει η χαρτογράφηση του σκηνικού, σύμφωνα με τους σημερινούς δημοσκοπικούς συσχετισμούς, παρότι παραμένει άγνωστη μια καθοριστική παράμετρος: πόσα κόμματα θα φτάσουν στις εκλογές;
Τα «κουκιά»
Με βάση τελευταία δημοσκοπικά δεδομένα (GPO/Star) προκύπτουν τρία σενάρια πιθανής κυβερνητικής συνεργασίας. Για το πρώτο, η ΝΔ θα έπρεπε να κοιτάξει στα αριστερά της και για τα άλλα δύο θα έπρεπε να γυρίσει τη ματιά της δεξιότερα. Αυτά δεν βγαίνουν μόνο αριθμητικά, αλλά είναι επίσης τα μόνα που θα μπορούσαν να θεωρηθούν και ρεαλιστικά.
Για παράδειγμα θα μπορούσε να προκύψει κοινοβουλευτική πλειοψηφία 157 εδρών εάν αθροίζονταν οι επιδόσεις ΝΔ και ΚΚΕ, ωστόσο κάτι τέτοιο, δεν έχει προφανώς καμία ρεαλιστική βάση.
Για την ακρίβεια, με δεδομένο το «όχι» του ΚΚΕ σε οποιοδήποτε συνεργατικό σχήμα, από τη σημερινή «αριθμητική» δεν θα μπορούσε να υπάρξει κανένα σενάριο κυβερνητικής συνεργασίας χωρίς το πρώτο κόμμα να έχει τον κύριο λόγο. Ακόμα και στην περίπτωση που αθροίζονταν όλες οι έδρες από τα αριστερά και τα δεξιά της ΝΔ δεν θα έβγαιναν τα «κουκιά» (πέντε κόμματα, 143 έδρες).
Τρία σενάρια
Συνεπώς, η σεναριολογία πιθανών κυβερνητικών σχημάτων περιλαμβάνει, πρώτον, τον συνασπισμό ΝΔ – ΠΑΣΟΚ με 173 έδρες. Αυτός θα σηματοδοτούσε επιμονή του κυβερνώντος κόμματος στο Κέντρο και επιβεβαίωση ότι το ΠΑΣΟΚ αποτελεί προσώρας τον μοναδικό θεσμικό «συνομιλητή» της ΝΔ. Ενδεικτικό ότι τα γαλάζια προσκλητήρια «συναίνεσης» για κεφαλαιώδη θέματα, όπως η συνταγματική αναθεώρηση, η Παιδεία και η επιστολική ψήφος απευθύνονται πρωτίστως στη Χαριλάου Τρικούπη.
Αυτό δεν σημαίνει ότι ο Μητσοτάκης θέλει να σκιαγραφεί προοπτική συγκυβέρνησης. Στην πραγματικότητα στοχεύει στα μετριοπαθέστερα κομμάτια του εκλογικού σώματος, όσους τον ψήφισαν το 2023 αλλά μπορεί να αποστασιοποιήθηκαν καθώς και όσους αισθάνονται εγγύτερα στο ΠΑΣΟΚ αλλά μπορεί να ανησυχούν από ένα θολό τοπίο επόμενης μέρας. Ετσι εξηγείται η τακτική της ΝΔ, να οχυρώνεται πίσω από τον διακηρυγμένο στόχο για αυτοδυναμία, ενώ πιέζει τον Ανδρουλάκη να ορίσει ανοιχτά με ποιους προτίθεται να δημιουργήσει προοδευτικό πόλο.
Το δεύτερο σενάριο δείχνει κυβερνητική σύμπλευση ΝΔ – Ελληνικής Λύσης με 169 έδρες. Αυτό θα σηματοδοτούσε δεξιά στροφή της ΝΔ. Ο Μητσοτάκης την έχει απορρίψει στο παρελθόν – το ίδιο κάνει ο Κυριάκος Βελόπουλος.
Το βέβαιο για τη ΝΔ είναι ότι αγωνιά να μπλοκάρει διαρροές στα δεξιότερά της και σπεύδει σε ατζέντα και, κατά περίπτωση, σε ρητορική η οποία συγκινεί το συντηρητικό ακροατήριο. Στο κυβερνητικό παρασκήνιο αναγνωρίζουν ότι ο Βελόπουλος έχει πετύχει πια «μπετονάρισμα» της δικής του βάσης και γι’ αυτό μεγαλύτερη ανησυχία είναι μήπως ο Αντώνης Σαμαράς τελικά κάνει το βήμα ως εναλλακτική επιλογή σε δυσαρεστημένους από τον Μητσοτάκη νεοδημοκράτες.
Τον συνασπισμό Κυριάκου Μητσοτάκη – Κυριάκου Βελόπουλου θα ισχυροποιούσε περισσότερο η σύμπραξη της Φωνής Λογικής όπου θα υπήρχε άθροισμα 180 εδρών.
Χωρίς τη συμμετοχή της ΝΔ δεν θα μπορούσαν να προκύψουν ούτε δεξιές κυβερνητικές συμμαχίες, ούτε συμμαχικό σχήμα με τις δυνάμεις της Κεντροαριστεράς και Αριστεράς. Και ο μεγάλος γρίφος, το κατά πόσο θα ανατραπούν οι πολιτικές ισορροπίες από τα υπό διαμόρφωση κόμματα, παραμένει για όλους.
