Oι γυναίκες που αγχώνονται για την ηλικία τους παρουσιάζουν επιταχυνόμενη γήρανση σε κυτταρικό επίπεδο, σύμφωνα με μελέτη ερευνητών από τη Σχολή Παγκόσμιας Δημόσιας Υγείας του Πανεπιστημίου της Νέας Υόρκης.
«Η έρευνά μας υποδηλώνει ότι οι υποκειμενικές εμπειρίες μπορεί να επηρεάζουν τις αντικειμενικές μετρήσεις της γήρανσης», εξηγεί η Μαριάνα Ροντρίγκες, διδακτορική φοιτήτρια στο πανεπιστήμιο και πρώτη συγγραφέας της μελέτης που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Psychoneuroendocrinology.
«Το άγχος που σχετίζεται με τη γήρανση δεν είναι απλώς ψυχολογικό ζήτημα, καθώς μπορεί να αφήσει το αποτύπωμά του στο σώμα, με πραγματικές συνέπειες για την υγεία» τονίζει.
Επιπλέον, η έρευνα δείχνει ότι η ψυχολογική πίεση μπορεί να συμβάλει στη βιολογική γήρανση μέσω επιγενετικών αλλαγών, δηλαδή αλλαγών στον τρόπο έκφρασης των γονιδίων.
«Γνωρίζουμε από προηγούμενες μελέτες ότι το άγχος, η κατάθλιψη και η ψυχική υγεία γενικότερα, σχετίζονται με διάφορες επιπτώσεις στο σώμα, αλλά μέχρι τώρα οι ερευνητές δεν είχαν επικεντρωθεί στη συσχέτιση μεταξύ του άγχους για τη γήρανση και της ίδιας της διαδικασίας γήρανσης», επισημαίνει η Ροντρίγκες.
Οι γυναίκες μπορεί να ανησυχούν ιδιαίτερα για τη γήρανση λόγω των πολιτισμικών προτύπων που δίνουν έμφαση στη νεότητα και την ομορφιά.
«Οι γυναίκες στη μέση ηλικία συχνά έχουν πολλούς ρόλους, όπως τη φροντίδα των ηλικιωμένων γονιών τους. Καθώς βλέπουν τα μεγαλύτερα μέλη της οικογένειάς τους να γερνούν και να αρρωσταίνουν, μπορεί να ανησυχούν μήπως τους συμβεί το ίδιο», προσθέτει η ερευνήτρια.
Τα ευρήματα της μελέτης
Οι ερευνητές ανέλυσαν δεδομένα από 726 γυναίκες που συμμετείχαν στη μελέτη Midlife in the United States (MIDUS). Οι γυναίκες ρωτήθηκαν για το πόσο ανησυχούσαν για το ενδεχόμενο να γίνουν λιγότερο ελκυστικές με την ηλικία, να έχουν περισσότερα προβλήματα υγείας και να είναι πολύ μεγάλες για να κάνουν παιδιά.
Η ομάδα συνέλεξε επίσης δείγματα αίματος για τη μέτρηση της γήρανσης χρησιμοποιώντας δύο «επιγενετικά ρολόγια»: ένα που καταγράφει τον ρυθμό της βιολογικής γήρανσης (DunedinPACE) και ένα που εκτιμά τη συσσωρευμένη βιολογική ζημία (GrimAge2).
Η αυξημένη ανησυχία για τη γήρανση συνδέθηκε με επιταχυνόμενη επιγενετική γήρανση, όπως μετρήθηκε από το επιγενετικό ρολόι DunedinPACE. Αυτές οι βιολογικές αλλαγές θα μπορούσαν να συμβάλουν σε σωματική παρακμή και αυξημένη ευπάθεια σε ασθένειες που σχετίζονται με τη γήρανση.
Το άγχος για την επιδείνωση της υγείας παρουσίασε τη στενότερη σχέση με την επιγενετική γήρανση. Αντίθετα, το άγχος για την απώλεια ελκυστικότητας και γονιμότητας δεν συσχετίστηκε σημαντικά με την επιγενετική γήρανση. Αυτό μπορεί να οφείλεται στο γεγονός ότι οι ανησυχίες για την υγεία είναι πιο κοινές και επίμονες με την πάροδο του χρόνου, ενώ οι ανησυχίες για την ομορφιά και τη γονιμότητα μπορεί να μειώνονται με την ηλικία.
Σύμφωνα με τους ερευνητές, η μελέτη υπενθυμίζει ότι η ψυχική και η σωματική υγεία κατά τη διάρκεια της ζωής συνδέονται στενά, παρά το γεγονός ότι συχνά αντιμετωπίζονται ως ξεχωριστές οντότητες.
«Η έρευνά μας αναδεικνύει την ανησυχία για τη γήρανση ως μετρήσιμο και τροποποιήσιμο ψυχολογικό παράγοντα που φαίνεται να διαμορφώνει τη βιολογία της γήρανσης», δήλωσε ο Άντολφο Κουέβας, αναπληρωτής καθηγητής κοινωνικών και συμπεριφορικών επιστημών στη Σχολή Παγκόσμιας Δημόσιας Υγείας του Πανεπιστημίου της Νέας Υόρκης και ανώτερος συγγραφέας της μελέτης.
Διαβάστε επίσης: Πότε ξεκινά η σωματική γήρανση;
Οι ερευνητές σημειώνουν επίσης ότι η μελέτη παρέχει μόνο στιγμιότυπο της ανησυχίας για τη γήρανση και των βιοδεικτών σε μία χρονική στιγμή και δεν αποκλείει την επίδραση άλλων παραγόντων στις βιολογικές αυτές αλλαγές. Επιβλαβείς συνήθειες υγείας που χρησιμοποιούνται για την αντιμετώπιση του άγχους μπορεί να εξηγούν τη σύνδεση μεταξύ ανησυχίας για τη γήρανση και επιταχυνόμενης γήρανσης. Όταν οι αναλύσεις προσαρμόστηκαν για συμπεριφορές όπως το κάπνισμα και η κατανάλωση αλκοόλ, η συσχέτιση μεταξύ άγχους για τη γήρανση και επιγενετικής γήρανσης μειώθηκε και δεν ήταν πλέον στατιστικά σημαντική.
Ωστόσο, απαιτούνται περισσότερες μελέτες για να διευκρινιστεί πώς αυτός ο τύπος άγχους επηρεάζει τη γήρανση με την πάροδο του χρόνου, κάτι που θα μπορούσε να βοηθήσει τους επαγγελματίες υγείας να υποστηρίξουν καλύτερα όσες βιώνουν άγχος και να μειώσουν τις σχετικές επιπτώσεις.
«Η γήρανση είναι μια παγκόσμια εμπειρία», δήλωσε η Ροντρίγκες. «Πρέπει να ξεκινήσουμε έναν διάλογο για το πώς η κοινωνία μας- μέσω των προτύπων, των δομών και των διαπροσωπικών σχέσεων- αντιμετωπίζει τις προκλήσεις της γήρανσης» καταλήγει η ερευνήτρια.
