Βαρύ και φορτισμένο το κλίμα στο πολυδιαφημισμένο «Γαιόπολις» που διεξάγεται η «μητέρα των δικών». Αγανακτισμένοι οι συγγενείς των θυμάτων και οι επιζώντες της σιδηροδρομικής τραγωδίας στα Τέμπη από τα όσα συνέβησαν με το «καλημέρα» της πολύκροτης δίκης.
Οργή, αγανάκτηση και θυμός που ξέσπασαν σε εντάσεις, αφήνοντας πίσω δυσφορία και θλίψη. Με αυτές τις βαριά φορτισμένες λέξεις αποτυπώνεται το κλίμα που επικράτησε στην πρώτη συνεδρίαση του Τριμελούς Εφετείου Κακουργημάτων Λάρισας, παρουσία συγγενών των θυμάτων της σιδηροδρομικής τραγωδίας στα Τέμπη και επιζώντων.
Από τις πρώτες πρωινές ώρες της Δευτέρας, το σκηνικό έξω από το συγκρότημα «Γαιόπολις», του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, ήταν φορτισμένο. Λίγο μετά τις 06:00, κλούβες των ΜΑΤ είχαν ήδη παραταχθεί μπροστά από το περιφραγμένο κτίριο, υπό τον φόβο επεισοδίων, καθώς συγκεντρώνονταν συμπαραστάτες των οικογενειών των θυμάτων, στην πλειονότητά τους νεαρής ηλικίας – όπως άλλωστε και τα θύματα της τραγωδίας.
Το πανό των φοιτητικών συλλόγων Λάρισας
Περίπου στις 07:00 άρχισαν να καταφθάνουν οι πρώτοι συγγενείς, συνοδευόμενοι από τους συνηγόρους τους, ενώ στον χώρο βρίσκονταν ήδη δεκάδες δημοσιογράφοι από μέσα ενημέρωσης όλης της χώρας. Οι δηλώσεις τους πριν από την είσοδο στην αίθουσα της δίκης κινούνταν στο ίδιο μήκος κύματος: προσδοκία για μια δίκαιη δίκη, ακόμη και υπό τη σκιά ενός -όπως κατήγγειλε ο πρόεδρος του συλλόγου συγγενών θυμάτων Τεμπών, Παύλος Ασλανίδης- «ελλιπέστατου κατηγορητηρίου», με 36 κατηγορούμενους.
Ανεπαρκής η αίθουσα
Η είσοδος στο δικαστικό συγκρότημα ξεκίνησε λίγα λεπτά μετά τις 08:00. Από την πρώτη στιγμή κατέστη σαφές ότι η αίθουσα, αλλά και η διάταξή της, δεν επαρκούσαν για τις ανάγκες της διαδικασίας. Οι θέσεις που είχαν προβλεφθεί για τους δικηγόρους δεν ανταποκρίνονταν στον πραγματικό αριθμό τους, με αποτέλεσμα αρκετοί να παραμένουν όρθιοι ή ακόμη και να καταλάβουν θέσεις που προορίζονταν για τους κατηγορουμένους – πολλοί εκ των οποίων δεν παρέστησαν, ασκώντας το σχετικό δικονομικό τους δικαίωμα.
Στο πλαίσιο αυτό εκδηλώθηκαν και οι πρώτες εντάσεις. Συγγενείς θυμάτων αδυνατούσαν να βρουν θέση, ενώ σε μία περίπτωση μητέρα θύματος ανέφερε ότι δεν μπορούσε να καθίσει δίπλα σε κατηγορούμενο. Ανάλογες καταγγελίες διατύπωσαν και συνήγοροι που εκπροσωπούν επιζώντες της τραγωδίας, όπως η Βάσω Πανταζή. «Σημειώθηκε λιποθυμικό επεισόδιο σε κοπέλα που επέζησε της τραγωδίας και παρουσίασε κρίσεις πανικού εντός της αίθουσας», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Ο συνωστισμός μέσα στην αίθουσα πριν ξεκινήσει η διαδικασία:
Μέχρι τις 09:00, όταν η πρόεδρος Γεωργία Στεφανίδου και η σύνθεση του δικαστηρίου εισήλθαν στην αίθουσα, ο χώρος ήταν ασφυκτικά γεμάτος, με αποτέλεσμα να προκληθούν αντεγκλήσεις μεταξύ εκπροσώπων του Τύπου και συγγενών αλλά και με κατηγορουμένους που έδωσαν το «παρών».
Κατά τη διάρκεια της διαδικασίας, η οποία διεκόπη τέσσερις φορές από την πρόεδρο, οι συνήγοροι υποστήριξης της κατηγορίας έθεσαν επανειλημμένα το ζήτημα της ακαταλληλότητας της αίθουσας. Οι περισσότεροι εξ αυτών παρέμεναν όρθιοι, αδυνατώντας να βρουν θέση, ενώ σε αρκετές από τις προβλεπόμενες θέσεις δεν υπήρχαν τα απαραίτητα μικρόφωνα για την καταγραφή των πρακτικών.
«Η δίκη δεν μπορεί να γίνει υπό αυτές τις συνθήκες»
Ο εκπρόσωπος ολομέλειας Δικηγορικών Συλλόγων, Θεόδωρος Μαντάς εισηγήθηκε την αποχή των δικηγόρων κάνοντας λόγο για απαράδεκτη κατάσταση.
«Αν γίνει κάτι εδώ μέσα, πως θα βγούμε από αυτή την αίθουσα; Η δίκη δεν μπορεί να γίνει υπό αυτές τις συνθήκες», υπογράμμισε ο πρόεδρος της ολομέλειας των Δικηγορικών Συλλόγων, Ανδρέας Κουτσόλαμπρος.
Παράλληλα, τέθηκε και ζήτημα της ύπαρξης πιστοποιητικού πυρασφάλειας στον χώρο. Ύστερα από πολύωρες αντεγκλήσεις -που διήρκεσαν τουλάχιστον πέντε ώρες- η πρόεδρος της έδρας ανακοίνωσε τη διακοπή της δίκης, σημειώνοντας ότι «το δικαστήριο θα διακόψει για την 1η Απριλίου, οπότε θα έχουν ληφθεί καλύτερα μέτρα».
Στο μεσοδιάστημα είχαν προηγηθεί έντονες αντιδράσεις συγγενών θυμάτων, πολλοί εκ των οποίων δεν είχαν μέχρι σήμερα δημόσια παρουσία, ζητώντας επιτακτικά λύση στο ζήτημα της ακαταλληλότητας της αίθουσας. «Δολοφονήσατε τα παιδιά μας. Δεν μπορούμε να το ανεχτούμε», ανέφερε χαρακτηριστικά μητέρα θύματος.
Εξερχόμενοι του δικαστηρίου, συγγενείς και συνήγοροι έκαναν λόγο για διαδικασία που στερείται βασικών προϋποθέσεων που δεν συνάδει με τις εγγυήσεις μιας δίκαιης δίκης.
«Όσοι εμπνεύστηκαν τον χώρο να παραιτηθούν»
«Η διαφημιζόμενη αίθουσα, όπως είδατε, ήταν ένα φιάσκο. Δεν χωρούσαν ούτε οι δικηγόροι ούτε οι κατηγορούμενοι. Η επιλογή δεν ήταν τυχαία. Δεν θέλουν με τίποτα να ξεκινήσει αυτή η δίκη. Δυστυχώς, η συγκάλυψη συνεχίζεται. Είναι ντροπή αυτό που συνέβη», δήλωσε ο Παύλος Ασλανίδης.
Στο ίδιο μήκος κύματος, ο Αντώνης Ψαρόπουλος, πατέρας της 20χρονης Μάρθης, υποστήριξε ότι «όσοι εμπνεύστηκαν αυτόν τον χώρο για τη διεξαγωγή της δίκης θα πρέπει να παραιτηθούν», επισημαίνοντας παράλληλα ότι «η κατάσταση είναι επικίνδυνη για όσους βρίσκονται εντός της αίθουσας». Όπως πρόσθεσε, «υπό αυτές τις συνθήκες δεν μπορούμε να μιλάμε ούτε για εξέλιξη ούτε καν για έναρξη της δίκης».
Τα «καλύτερα» μέτρα της 1ης Απριλίου
Παραμένει, ωστόσο, ανοιχτό το ερώτημα ποια θα είναι τα «καλύτερα μέτρα» που μπορεί να ληφθούν, όταν ο συγκεκριμένος χώρος είχε ήδη παρουσιαστεί ως κατάλληλος από τον υπουργό Δικαιοσύνης, Γιώργο Φλωρίδη.
Όπως επισημαίνουν παράγοντες της δίκης, η αίθουσα -διαμορφωμένη σε δύο επίπεδα- δημιουργεί λειτουργικό χάσμα, αποκόπτοντας το ακροατήριο (συγγενείς θυμάτων, επιζώντες και δημοσιογράφους) από την κύρια διαδικασία. Την ίδια ώρα, σημαντικές δυσχέρειες αναμένεται να αντιμετωπίσουν και οι τουλάχιστον 250 συνήγοροι που συμμετέχουν στη δίκη.
Παράλληλα, διατυπώνουν σοβαρές επιφυλάξεις για το κατά πόσο μπορούν να διασφαλιστούν οι απαιτούμενες συνθήκες κατά τις κρίσιμες φάσεις της διαδικασίας, όπως οι καταθέσεις κατηγορουμένων και μαρτύρων, η εισαγγελική πρόταση και άλλες κομβικές στιγμές της δίκης
