Στην αίθουσα συνεδριάσεων του δημοτικού συμβουλίου πραγματοποιήθηκε χθες η πρώτη δημόσια διαβούλευση για το Σχέδιο Βιώσιμης Αστικής Κινητικότητας (ΣΒΑΚ) του Δήμου Ρόδου, παρουσία εκπροσώπων τοπικών αρχών και φορέων. Το σχέδιο εκπονείται από το μελετητικό γραφείο MSM Consulting και έχει ως στόχο τον σχεδιασμό μιας πιο λειτουργικής και βιώσιμης κινητικότητας για την πόλη και το νησί.
Την παρουσίαση έκανε ο Θεόδωρος Μαυρογεώργης, εκπροσωπώντας την ομάδα μελέτης, ο οποίος κάλεσε τους πολίτες να συμμετάσχουν ενεργά στη διαδικασία συμπληρώνοντας τα ερωτηματολόγια που έχουν αναρτηθεί στο διαδίκτυο, τόσο στην ιστοσελίδα του ΣΒΑΚ όσο και στην ιστοσελίδα του Δήμου Ρόδου.
Το Σχέδιο Βιώσιμης Αστικής Κινητικότητας αποτελεί ένα μακροπρόθεσμο στρατηγικό πλάνο δεκαπενταετούς διάρκειας. Στόχος του είναι να εξετάσει και να επιλέξει παρεμβάσεις και έργα που θα συμβάλουν σε πιο βιώσιμους τρόπους μετακίνησης, βελτιώνοντας ταυτόχρονα την ποιότητα ζωής, το αστικό περιβάλλον και τη λειτουργικότητα του δημόσιου χώρου. Παράλληλα, επιδιώκεται η ενίσχυση της συμμετοχής των πολιτών στη διαδικασία λήψης αποφάσεων που αφορούν τις μεταφορές και την κινητικότητα.
Μέχρι στιγμής έχουν συγκεντρωθεί περίπου 90 ερωτηματολόγια, αριθμός που θεωρείται μικρός σε σχέση με τον πληθυσμό της Ρόδου, που φτάνει τους 125.000 κατοίκους, εκ των οποίων περίπου 55.000 ζουν στην πόλη. Όπως επισημάνθηκε, η βιώσιμη κινητικότητα αποτελεί βασικό στοιχείο μιας σύγχρονης και οργανωμένης κοινωνίας, καθώς ο σχεδιασμός των μεταφορών πρέπει να βασίζεται στις ανάγκες των ανθρώπων και όχι αποκλειστικά των οχημάτων.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε και στη σχέση της βιώσιμης κινητικότητας με την κλιματική αλλαγή, καθώς οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου από τις μεταφορές συμβάλλουν σημαντικά στην επιδείνωση του φαινομένου. Το ΣΒΑΚ δεν στοχεύει στη μείωση των μετακινήσεων, αλλά στην καλύτερη οργάνωσή τους, δίνοντας έμφαση στον πεζό, τον ποδηλάτη και τα μέσα μαζικής μεταφοράς, χωρίς όμως να αποκλείει τη χρήση του Ι.Χ.
Η υφιστάμενη κατάσταση του οδικού δικτύου
Στο πλαίσιο της μελέτης πραγματοποιήθηκαν τον Ιούλιο του 2025 μετρήσεις κυκλοφοριακών φόρτων σε 20 σημεία του οδικού δικτύου, καθώς και καταγραφές στρεφουσών κινήσεων σε βασικούς κόμβους. Από τα στοιχεία προκύπτει ότι σε αρκετούς δρόμους στο εσωτερικό της πόλης καταγράφονται ιδιαίτερα αυξημένοι κυκλοφοριακοί φόρτοι.
Χαρακτηριστικά παραδείγματα αποτελούν οι οδοί Στεφάνου Καζούλη, Μεγάλου Κωνσταντίνου, Αλέξανδρου Παπάγου και 7ης Μαρτίου, όπου η καθημερινή κυκλοφορία οχημάτων είναι υψηλότερη ακόμη και από αυτήν σε τμήματα της εθνικής ή των επαρχιακών οδών.
Η καταγραφή της υφιστάμενης κατάστασης έδειξε επίσης ότι υπάρχει σχετικά καλή σύνδεση μεταξύ των δημοτικών και τοπικών κοινοτήτων, ενώ σε αρκετούς οικισμούς υπάρχουν διαθέσιμοι χώροι στάθμευσης. Παρόλα αυτά, μεγάλο μέρος του οδικού δικτύου μέσα στους οικισμούς παρουσιάζει προβλήματα τόσο γεωμετρίας όσο και λειτουργικότητας, γεγονός που δυσκολεύει και καθιστά συχνά επικίνδυνη την κίνηση των πεζών.
Ενδεικτικό παράδειγμα είναι ο δρόμος από το αεροδρόμιο προς την πόλη της Ρόδου, όπου σε τμήματα κοντά στο Παραδείσι και την Κρεμαστή δεν υπάρχουν πεζοδρόμια, ενώ το οδόστρωμα είναι στενό και διαθέτει μόνο μία λωρίδα ανά κατεύθυνση.
Ζητήματα στάθμευσης και μεταφορών
Σημαντικό πρόβλημα αποτελεί και η στάθμευση, ιδιαίτερα κατά τους θερινούς μήνες. Εκτιμάται ότι στο κέντρο της πόλης της Ρόδου κυκλοφορούν καθημερινά περίπου 70.000 οχήματα την τουριστική περίοδο, γεγονός που δημιουργεί έντονη πίεση στους διαθέσιμους χώρους στάθμευσης.
Στο πλαίσιο αντιμετώπισης του προβλήματος λειτουργεί ήδη σύστημα Park & Ride κοντά στη διασταύρωση των οδών Αυστραλίας και Μακρυγιάννη. Ωστόσο, θεωρείται αναγκαία η δημιουργία και άλλων αντίστοιχων χώρων στάθμευσης περιμετρικά της πόλης, ώστε να περιοριστεί η χρήση του Ι.Χ. στο κέντρο.
Παράλληλα προτείνεται η ενίσχυση των ήπιων μορφών μετακίνησης, με την ανάπτυξη δικτύου ποδηλατοδρόμων, πεζοδρόμων και δρόμων ήπιας κυκλοφορίας, καθώς και η δημιουργία συστημάτων κοινόχρηστων ποδηλάτων, συμβατικών και ηλεκτρικών.
Μέσα μαζικής μεταφοράς και λιμενικές υποδομές
Όσον αφορά τις δημόσιες συγκοινωνίες, η εξυπηρέτηση γίνεται μέσω του ΚΤΕΛ και της δημοτικής συγκοινωνίας. Το 2023 εντάχθηκαν στο δίκτυο της πόλης τρία ηλεκτρικά λεωφορεία, ωστόσο επισημάνθηκε ότι ο στόλος του ΚΤΕΛ χρειάζεται ανανέωση, ενώ και οι δύο φορείς απαιτούν καλύτερη οργάνωση ώστε να ανταποκριθούν στις αυξημένες ανάγκες μετακίνησης.
Σημαντικό ρόλο για την ανάπτυξη των μεταφορών παίζουν και τα λιμάνια της Ρόδου, της Λάρδου και της Καμείρου, τα οποία κρίνεται απαραίτητο να αναβαθμιστούν και να οργανωθούν καλύτερα.
Προτεινόμενες κυκλοφοριακές ρυθμίσεις
Στο πλαίσιο του σχεδιασμού εξετάζονται και νέες κυκλοφοριακές παρεμβάσεις, όπως:
-
Μονοδρόμηση της οδού Παπλουκά προς ανατολικά και της Αλ. Διάκου προς δυτικά
-
Μονοδρόμηση της Γ. Παπανικολάου
-
Μονοδρόμηση της οδού 7ης Μαρτίου
-
Μονοδρόμηση της Ακτής Σαχτούρη
-
Μονοδρόμηση της λεωφόρου Δημοκρατίας
Επιπλέον προτείνεται η βελτίωση και επέκταση του συστήματος ελεγχόμενης στάθμευσης, η δημιουργία νέων χώρων στάθμευσης εκτός δρόμου γύρω από την πόλη και τους μεγάλους οικισμούς, καθώς και η ανάπτυξη δικτύου ποδηλατοδρόμων σε όλο το νησί.
Βασικά προβλήματα και προκλήσεις
Οι μελετητές εντόπισαν μια σειρά από ζητήματα που επηρεάζουν τη λειτουργία των μετακινήσεων στο νησί, όπως η μεγάλη αύξηση του πληθυσμού τους θερινούς μήνες, η συγκέντρωση δραστηριοτήτων στην πόλη της Ρόδου, η έλλειψη επαρκών πεζοδρομίων, τα προβλήματα οδικής ασφάλειας, η υψηλή ζήτηση για στάθμευση και η περιορισμένη χρήση των μέσων μαζικής μεταφοράς.
Ταυτόχρονα παρατηρούνται ελλείψεις σε υποδομές για άτομα με αναπηρία, προβλήματα στις φορτοεκφορτώσεις, αλλά και φαινόμενα κακής οδηγικής συμπεριφοράς και μη τήρησης του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας.
Οι βασικές προκλήσεις για το μέλλον περιλαμβάνουν τον σχεδιασμό της ανάπτυξης της Ρόδου με βάση τις αρχές της βιωσιμότητας, την αλλαγή νοοτροπίας πολιτών και εργαζομένων ως προς τις μετακινήσεις, την ενίσχυση των δημόσιων συγκοινωνιών και τη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου δικτύου που θα ευνοεί το περπάτημα και την ποδηλασία, συνδέοντας τις γειτονιές με τα κέντρα δραστηριοτήτων, τον πολιτισμό και τον αθλητισμό.
