Η Υπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού Σοφία Ζαχαράκη παρουσίασε στην Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής το πλαίσιο έναρξης του εθνικού διαλόγου για το νέο Λύκειο και την καθιέρωση του Εθνικού Απολυτηρίου. Όπως ανέφερε, στόχος είναι η δημιουργία ενός πιο δίκαιου και αξιόπιστου συστήματος πιστοποίησης της γνώσης, που θα αποτυπώνει τη συνολική μαθησιακή πορεία των μαθητών.
Η Υπουργός επεσήμανε ότι «το Λύκειο έχει γίνει σε μεγάλο βαθμό προθάλαμος εξετάσεων», υπογραμμίζοντας πως η εκπαιδευτική διαδικασία στη Γ΄ Λυκείου έχει υποτιμηθεί. Οι μαθητές απουσιάζουν συχνά, οι εκπαιδευτικοί πιέζονται από την ύλη, ενώ η πραγματική μάθηση μεταφέρεται εκτός σχολείου, λόγω της ανάγκης εξωσχολικής υποστήριξης.
Η κ. Ζαχαράκη τόνισε ότι ο διάλογος θα εξετάσει, μεταξύ άλλων, αν θα προσμετράται η επίδοση της Α΄ Λυκείου στον τελικό βαθμό. Όπως είπε, σε 12 ευρωπαϊκές χώρες ισχύει σύστημα όπου ο προφορικός βαθμός συμμετέχει κατά 30% και ο γραπτός κατά 70% στην τελική αξιολόγηση.
«Δεν μιλάμε για πολλαπλασιασμό εξετάσεων, αλλά για λιγότερα μαθήματα», σημείωσε η Υπουργός, διευκρινίζοντας ότι στη Γ΄ Λυκείου τα εξεταζόμενα μαθήματα θα μειωθούν από έξι σε τέσσερα, με αντίστοιχη μείωση της ύλης. Στόχος είναι η πιο δίκαιη αποτύπωση της συνολικής προσπάθειας των μαθητών, με αναλογία προφορικής και γραπτής εξέτασης στις τάξεις Β΄ και Γ΄ Λυκείου.
Οι βασικές κατευθύνσεις του νέου Λυκείου
Η Σοφία Ζαχαράκη παρουσίασε τις βασικές κατευθύνσεις του νέου Λυκείου και του Εθνικού Απολυτηρίου, οι οποίες τίθενται προς δημόσια διαβούλευση:
- Ενίσχυση του απολυτηρίου ως ουσιαστικού τίτλου γνώσης με διεθνή αναγνώριση.
- Συμμετοχή όλων των τάξεων του Λυκείου στον τελικό βαθμό, με έμφαση στη Β΄ και Γ΄ Λυκείου και συζήτηση για τη στάθμιση της Α΄.
- Διαμόρφωση μικτού συστήματος αξιολόγησης που θα συνδυάζει ενδοσχολική επίδοση και εθνικές εξετάσεις.
- Μείωση της ύλης και των εξεταζόμενων μαθημάτων, ιδιαίτερα στη Γ΄ Λυκείου.
- Ενίσχυση της Τράπεζας Θεμάτων, συγκρότηση σώματος βαθμολογητών και καθιέρωση ενιαίου πλαισίου εξετάσεων.
Η Υπουργός έδωσε έμφαση στη σταδιακή εφαρμογή των αλλαγών, με πιλοτικές φάσεις, ανεξάρτητη αποτίμηση και επαρκή μεταβατική περίοδο. Παράλληλα, υπογράμμισε τη σημασία της διαρκούς επιμόρφωσης των εκπαιδευτικών ως βασικής προϋπόθεσης επιτυχίας.
«Καμία μεταρρύθμιση δεν θα πετύχει χωρίς τους εκπαιδευτικούς. Η επιμόρφωση και η στήριξη του επαγγέλματός τους προηγείται και συνοδεύει τη μεταρρύθμιση», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Η κ. Ζαχαράκη επανέλαβε ότι ο Εθνικός Διάλογος ξεκινά χωρίς προειλημμένες αποφάσεις και κάλεσε όλα τα κόμματα να συμβάλουν στη διαμόρφωση ενός συστήματος με μεγαλύτερη αξιοπιστία και λιγότερη εξεταστική πίεση.
Όπως είπε, στόχος είναι «τον προσεχή Νοέμβριο να κατατεθεί νομοθετική πρωτοβουλία που θα μπορούσε ιδανικά να στηριχθεί από περισσότερα του ενός κόμματα». Πρόσθεσε πως «ένα Λύκειο με ουσία και ένα απολυτήριο με αξιοπιστία δεν θα είναι επιτυχία μιας κυβέρνησης, αλλά επιτυχία της χώρας».
Κλείνοντας τη συνεδρίαση, η Υπουργός ανακοίνωσε συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα εννέα μηνών, που περιλαμβάνει θεσμικό πλαίσιο, θεματικές ομάδες, περιφερειακά fora, δημόσια διαβούλευση και τελική έκθεση με οδικό χάρτη εφαρμογής.
Η τοποθέτηση του Στέφανου Παραστατίδη
Ο Στέφανος Παραστατίδης υπενθύμισε ότι ο εθνικός διάλογος για το Λύκειο αποτελεί θεσμική πρωτοβουλία του ΠΑΣΟΚ από τον Ιούνιο του 2025 και όχι κυβερνητική έμπνευση. «Αναλάβαμε εμείς αυτή την πρωτοβουλία και θα συμμετέχουμε στο διάλογο, γιατί αφουγκραζόμαστε την κοινωνική ανάγκη για μια γενναία παρέμβαση που θα σταματήσει την απαξίωση του σχολείου», ανέφερε.
Οι τρεις πυλώνες της πρότασης του ΠΑΣΟΚ
Το ΠΑΣΟΚ προσέρχεται στον διάλογο με τρεις «αδιαπραγμάτευτους» στόχους:
1. Αυτονομία του Λυκείου: Το σχολείο πρέπει να πάψει να είναι «προθάλαμος» των εξετάσεων και να επιστρέψει στον μορφωτικό του ρόλο, καλλιεργώντας την κριτική σκέψη.
2. Τέλος στην «κρίση μιας στιγμής»: Η σημερινή μορφή των Πανελλαδικών, που κρίνει το μέλλον ενός εφήβου σε λίγες ώρες, γεννά άγχος και αδικίες.
3. Οικονομική ανακούφιση της οικογένειας: Η «θεσμοποιημένη φροντιστηριακή εξάρτηση» αποτελεί αιμορραγία για τον οικογενειακό προϋπολογισμό και μετατρέπει τη μόρφωση σε οικονομικό αγώνα αντοχής.
Ο κ. Παραστατίδης υπογράμμισε ότι «η αξιοπιστία της κυβέρνησης ελέγχεται», σημειώνοντας πως η ανακίνηση του θέματος επτά χρόνια μετά, σε προεκλογική περίοδο, δημιουργεί εύλογες επιφυλάξεις για τις πραγματικές προθέσεις του Μεγάρου Μαξίμου.
Κατέληξε λέγοντας ότι πρέπει να διαπιστωθεί αν υπάρχουν οι προϋποθέσεις για ουσιαστικό αποτέλεσμα, προειδοποιώντας πως «αν μιλάμε για Νοέμβριο, μιλάμε ουσιαστικά για προεκλογικό χρόνο», κάτι που πρέπει να αξιολογηθεί προσεκτικά ώστε να μην χαθεί ακόμη μία ευκαιρία για το ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα.
